Почетокот на ноември го отвора прашањето колку ќе ги чини граѓаните секојдневното возење во наредните денови. Регулаторната комисија за енергетика (РКЕ) денеска, 2 ноември 2026 година, се очекува да ја направи новата пресметка на максималните малопродажни цени на горивата. Исходот е особено важен бидејќи, покрај движењата на меѓународните пазари, во пресметката може да влијае и истекувањето на привремените даночни олеснувања.
Според последната важечка одлука, литар ЕУРОСУПЕР БС-95 чини најмногу 91 денар, ЕУРОСУПЕР БС-98 достигнува 93 денари, а ЕУРОДИЗЕЛ има максимална цена од 99 денари. Бензините минатата недела поевтинија за по пет денари, но дизелот остана на истото ниво. Токму оваа разлика покажува дека не постои правило според кое сите нафтени деривати задолжително поскапуваат или поевтинуваат истовремено.
Зошто дизелот привлекува најголемо внимание?
Дизелот не е важен само за сопствениците на автомобили. Неговата цена директно ги засега камионските превозници, земјоделските стопанства, доставувачите и компаниите што секојдневно транспортираат стока. Поради тоа, секое поскапување може да го зголеми притисокот врз трошоците за производство и дистрибуција.
Дополнителната неизвесност произлегува од рокот за владините мерки за намалени давачки. Според последното објавено продолжување, повластениот ДДВ за дизелот од 10 проценти и намалената акциза за бензините и дизелот важат до 2 ноември. Доколку не бидат продолжени, нивното истекување би можело да влијае врз конечните цени, независно од редовните промени на светските котации.
Колку чини еден резервоар според сегашните цени?
За возач што полни 50 литри бензин БС-95, сметката според сегашната максимална цена изнесува 4.550 денари. Истата количина БС-98 би чинела 4.650 денари, додека 50 литри дизел би достигнале 4.950 денари.
Ако новата одлука донесе зголемување од три денари за литар, полнењето резервоар од 50 литри би поскапело за 150 денари. При евентуално зголемување од пет денари, дополнителниот трошок би бил 250 денари. Овие пресметки се илустративни и не претставуваат прогноза за денешната одлука на РКЕ.
Зошто светската цена на нафтата не е единствениот фактор?
Честа заблуда е дека секое намалување на цената на суровата нафта мора веднаш да доведе до поевтинување на бензинските пумпи. Во практика, пресметката е посложена. Регулаторот ги зема предвид референтните цени на готовите нафтени деривати, движењето на американскиот долар и важечките давачки.
Тоа значи дека и во период на поевтина нафта може да се појави притисок врз малопродажните цени доколку другите фактори се движат во неповолна насока. Истовремено, можно е бензините да ја задржат сегашната цена, а дизелот да забележи промена, или обратно.
Што ќе покаже денешната одлука?
Новата пресметка треба да даде одговор дали возачите ќе добијат дополнително олеснување или ќе се соочат со повисоки трошоци. Доколку биде задржана вообичаената практика, новите максимални цени ќе започнат да важат од вторник, 3 ноември, во 00:01 часот.
До официјалното соопштение остануваат релевантни досегашните максимални износи. Трговците со горива можат да продаваат и по пониски цени од утврдените максимуми, што значи дека конечната сметка на бензинските пумпи може да се разликува.
За граѓаните најважно е дали трошокот за еден резервоар ќе остане ист, ќе се намали или повторно ќе порасне. За стопанството, пак, одлуката ќе биде показател за трошоците со кои ќе влезе во новата недела. Точните цени ќе бидат познати по официјалната објава на Регулаторната комисија за енергетика.
